Bài giảng Sinh học Lớp 8 - Tiết 41, Bài 39: Bài tiết nước tiểu

ppt 24 trang kieudung 20/01/2026 1330
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Bài giảng Sinh học Lớp 8 - Tiết 41, Bài 39: Bài tiết nước tiểu", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên.

File đính kèm:

  • pptbai_giang_sinh_hoc_lop_8_tiet_41_bai_39_bai_tiet_nuoc_tieu.ppt

Nội dung tài liệu: Bài giảng Sinh học Lớp 8 - Tiết 41, Bài 39: Bài tiết nước tiểu

  1. KHỞI ĐỘNG Thận trái Thận phải QUAN SÁT HÌNH BÊN Hãy kể tên các bộ phận của cơ quan bài tiết ống dẫn nước tiểu? nước tiểu Bóng đái ống đái 38
  2. - Hệ bài tiết nước tiểu gồm: Thận, ống dẫn nước tiểu, bóng đái và ống đái Hệ bài tiết - Thận gồm 2 quả nước tiểu có với 2 triệu đơn vị cấu tạo như chức năng để lọc thế nào? máu và hình thành nước tiểu - Mỗi đơn vị chức năng gồm: cầu thận, nang cầu thận, ống thận
  3. Mình chưa biết nước tiểu được hình thành từ đâu và thải ra ngoài như thế nào? GIÚP MÌNH VỚI! BẠN LÀM SAO VẬY?
  4. Tiế t 41 - Bài 39: BÀI TIẾT NƯỚC TIỂU I. TẠO THÀNH NƯỚC TIỂU QUÁ TRÌNH QUÁ TRÌNH QUÁ TRÌNH BÀI LỌC MÁU HẤP THỤ LẠI TIẾT TIẾP Sơ đồ quá trình tạo thành nước tiểu ở một đơn vị chức năng của thận
  5. Bài 39 BÀI TIẾT NƯỚC TIỂU I. TẠOTHÀNH NƯỚC TIỂU LỌC MÁU HẤP THỤ LẠI BÀI TIẾT TIẾP - Màng lọc là vách - Có sử dụng năng - Có sử dụng năng mao mạch với các lỗ lượng ATP lượng ATP nhỏ 30 - 40A0 - Các chất được hấp - Các chất được bài - Sự chênh lệch áp thụ lại: tiết tiếp: suất tạo ra lực đẩy + Chất dinh dưỡng + axit uric, creatin - Các tế bào máu và + Các chất thuốc protein lớn hơn nên + Nước vẫn ở lại trong máu + Các ion Na+, Cl- ... + ion thừa: H+, K+
  6. Tiế t 41 -B àiBài 39 39 BÀI: TIẾTBÀI NƯỚCTIẾT NƯỚC TIỂU TIỂU I. TẠO THÀNH NƯỚC TIỂU 3 vấn đề Thảo luận nhóm 1. Sự tạo thành nước tiểu gồm những quá trình nào? Chúng diễn ra ở đâu? 2. Thành phần nước tiểu đầu khác với máu ở chỗ nào? 3. Nước tiểu chính thức khác với nước tiểu đầu ở chỗ nào?
  7. Tiế t 41 -B àiBài 39 39 BÀI: TIẾTBÀI NƯỚCTIẾT NƯỚC TIỂU TIỂU I. TẠO THÀNH NƯỚC TIỂU Thảo luận nhóm 1. Sự tạo thành nước tiểu gồm những quá trình nào? Chúng diễn ra ở đâu? Sự tạo thành nước tiểu gồm 3 quá trình + Lọc máu ở nang cầu thận Tạo nước tiểu đầu + Hấp thụ lại Ở ống thận + Bài tiết tiếp Nước tiểu chính thức
  8. Tiế t 41 -B àiBài 39 39 BÀI: TIẾTBÀI NƯỚCTIẾT NƯỚC TIỂU TIỂU I. TẠO THÀNH NƯỚC TIỂU Thảo luận nhóm 2. Thành phần nước tiểu đầu khác với máu ở chỗ nào? NƯỚC TIỂU ĐẦU MÁU Không có các tế bào Có các tế bào máu máu và prôtêin và prôtêin
  9. Tiế t 41 -B àiBài 39 39 BÀI: TIẾTBÀI NƯỚCTIẾT NƯỚC TIỂU TIỂU I. TẠO THÀNH NƯỚC TIỂU 3. Nước tiểu chính thức khác với nước tiểu đầu ở chỗ nào? Thảo luận nhóm Đặc điểm Nước tiểu Nước tiểu đầu chính thức Nồng độ các Loãng Đậm đặc chất hoà tan Chất độc, chất cặn bã Có ít Có nhiều Chất dinh dưỡng Có nhiều Gần như không
  10. Tiế t 41 -B àiBài 39 39 BÀI: TIẾTBÀI NƯỚCTIẾT NƯỚC TIỂU TIỂU I. TẠO THÀNH NƯỚC TIỂU KẾT LUẬN Sự tạo thành nước tiểu gồm 3 quá trình: - Quá trình lọc máu (ở cầu thận) tạo ra nước tiểu đầu. - Quá trình hấp thụ lại những chất cần thiết (ở ống thận). - Quá trình bài tiết tiếp chất thừa, chất thải (ở ống thận). Tạo thành nước tiểu chính thức.
  11. Tiế t 41 Bài- Bài 39 39 BÀI: TIẾTBÀI NƯỚCTIẾT NƯỚC TIỂU TIỂU EM CÓ BIẾT Hiện tượng gì sẽ xảy ra nếu màng lọc bị tổn thương? Vi khuẩn thường làm các quản cầu bị thương tổn và trở nên dễ thấm hơn làm cho prôtêin và các tế bào máu nguyên vẹn cũng vào nước tiểu, gây ra hiện tượng đái đường, đái ra máu
  12. Cơ chế hoạt động của thận và EMcủa CÓ thận BIẾT nhân tạo ? Máu hấp thụ lại và bài tiết tiếp qua ống thận là chủ động, mang tính chọn lọc (vì cần nhiều năng lượng) Ở thận nhân tạo cơ chế bị động do áp lực lọc
  13. Bài 39 BÀI TIẾT NƯỚC TIỂU II. THẢI NƯỚC TIỂU HÃY MÔ TẢ ĐƯỜNG ĐI CỦA NƯỚC TIỂU CHÍNH THỨC LÀM BÀI TẬP SAU
  14. Chọn câu trả lời đúng trong các đáp án cho dưới đây a) Ôốnǵ ng tthậnhận   bể bể thận thận  ống ống góp góp SAI  ốngống dẫn dẫn nước nước tiểu tiểu  bóng bóng đái đái b) Ôốnǵ ng ggópóp   ống ống thận thận  bể bểthận thận SAI  ốngống dẫn dẫn nước nước tiểu tiểu  bóng bóng đái đái c) Ôốnǵ ng tthậnhận   bể bể thận thận  ống ống góp góp SAI  ốngống dẫn dẫn nước nước tiểu tiểu  bóng bóng đái đái ĐÚNGd)d) Ôốnǵ ng tthậnhận   ống ống góp góp  bể bểthận thận  ốngống dẫn dẫn nước nước tiểu tiểu  bóng bóng đái đái
  15. Tiế t 41 -B àiBài 39 39 BÀI: TIẾTBÀI NƯỚCTIẾT NƯỚC TIỂU TIỂU II. THẢI NƯỚC TIỂU KẾT LUẬN Nước tiểu chính thức đổ vào bể thận, qua ống dẫn nước tiểu xuống tích trữ ở bóng đái, rồi được thải ra ngoài nhờ hoạt động của cơ vòng ống đái, cơ bóng đái và cơ bụng.
  16. Có sự khác nhau đó là do đâu ? Nhưng sự Sự tạo thải nước thành nước tiểu ra khỏi tiểu diễn ra cơ thể chỉ liên tục xảy ra vào những lúc nhất định
  17. CÓ SỰ KHÁC NHAU ĐÓ LÀ DO + Máu tuần hoàn liên tục qua thận để lọc tạo thành nước tiểu (không theo ý muốn) + Nước tiểu chính thức được tích trữ trong bóng đái khi lên tới 200ml, đủ áp lực để gây cảm giác muốn đi tiểu. Nếu cơ vòng mở ra (có sự phối hợp co của cơ bóng đái và cơ bụng)  nước tiểu mới thoát ra ngoài
  18. GIẢI THÍCH GIẢI CÒN THÍCH PHẢN NGƯỜI TẠIXẠ CƠGIÀ VÂN SAOTHẦN COKHÓ TRẺKINH KHÔNGĐIỀU EMCHƯA TỐTKHIỂN THÌPHÁT PHẢN HAYTRIỂN XẠ ĐI ĐÁI TIỂU DẦM
  19. Điền vào vào sơ đồ tóm tắt sự hình thành nước tiểu dưới đây cho chính xác ( Nước tiểu đầu, trừ tế bào máu và prôtêin, các chất không cần thiết và chất có hại) Lọc máu qua Hấp thụ lại màng lọc (chất dinh dưỡng, ( 1 ) nước, muối khoáng ) Máu ( 2 ) Nước tiểu Áp lực máu Bài tiết tiếp chính thức (cơ chế khuyếch tán) ( 3 )
  20. THÀNH PHẦN NƯỚC TIỂU ĐẦU KHÁC VỚI MÁU Ở CHỖ NÀO? Hấp thụ lại Lọc máu qua (chất dinh màng lọc dưỡng, nước, (trừ tế bào máu muối và prôtein) khoáng ) Nước tiểu Máu Nước tiểu đầu chính thức Áp lực máu (cơ chế Bài tiết tiếp khuyếch tán) (các chất không cần thiết và chất có hại)